ACRYLAMIDE

EEN NIEUWE GRENSWAARDE

Acrylamide (aa) is één van de kankerverwekkende stoffen die in 2015 op de SER-agenda staat: om te adviseren over de invoering van een nieuwe ‘veilige’ grenswaarde. De vakbonden willen werknemers hierbij betrekken en samen met hen de haalbaarheid van een lagere grenswaarde beoordelen. De FNV en CNV vragen daarvoor je medewerking.

Acrylamide Gebruik

In Europa wordt grofweg 150.000 – 200.000 ton/jaar acrylamide verwerkt. Verreweg het grootste deel van acrylamide (aa) wordt gebruikt als grondstof voor de kunststof polyacrylamide (Paa). De productie hiervan is doorgaans goed gecontroleerd, zodat er in het polymeer Paa niet meer dan 0,1% van de giftige stof acrylamide zelf voorkomt.

Kleine hoeveelheden aa kunnen worden gebruikt in betonreparatiemiddelen en in kitten, vooral voor het waterdicht afsluiten van scheuren en kieren in bijvoorbeeld tunnels. In laboratoria en ziekenhuizen wordt het gebruikt bij bepaalde type onderzoeken.

Verbod

Acrylamide staat sinds 30 maart 2010 op de kandidatenlijst om als verboden stof aangemerkt te worden. aa is hiermee officieel gekarakteriseerd als een zeer zorgwekkende stof. Hierdoor zou in de toekomst het gebruik van aa sterk beperkt of verboden kunnen worden.

Acrylamide Risico

In de ongeharde basisvorm is acrylamide (aa), bij inademing of aanraking met de huid, kankerverwekkend voor de mens. aa is naast kankerverwekkend ook nog eens giftig voor het zenuwstelsel en heeft een giftige werking op de voortplanting. Het is dus niet zo verwonderlijk dat aa als een stof met grote risico’s wordt gezien. Daarom wordt voorgesteld om een zo laag mogelijke grenswaarde te adviseren: bij voorkeur op het niveau van de streefwaarde, die is vastgesteld op 1,6μg/ m3. als dat om technische redenen echt niet haalbaar blijkt, dan is er in principe de mogelijkheid om maximaal een blootstelling van 160μg/m3 te accepteren.

Als de stof is gepolymeriseerd (als polyacrylamide (Paa) is uitgehard) dan is het feitelijk onschadelijk. Het productieproces van Paa is tegenwoordig erg goed. Voorzichtigheid blijft echter altijd geboden: er blijft altijd nog wel iets van aa in het polymeer achter.

Stop Strategie Acrylamide

Het is aan de bonden in de SER-subcommissie om te proberen een zo laag mogelijke (veilige) grenswaarde te adviseren. Daar moeten zij dan wel goede argumenten voor hebben. Daarom willen zij nagaan hoe er in de praktijk wordt omgegaan met producten waarin acrylamide ver- werkt is. Worden er voldoende maatregelen genomen om blootstelling te voorkomen? Worden deze maatregelen ook werkelijk nageleefd? Die kennis is aanwezig bij de werknemers die met deze stof werken. Aan de betrokken vakbondsbestuurders wordt gevraagd om contact te leggen met de werknemers die met acrylamide omgaan. aan hen worden, met behulp van een checklijst, vragen gesteld om zicht te krijgen op het gebruik van acrylamide. centraal staan in de vragen de beschermende maatregelen die hierbij gebruikt worden. Hiervan wordt een kort verslag gemaakt dat ingebracht wordt bij het door de SER te houden ‘haalbaarheidsonderzoek’.